The Big Book of Endurance Training and Racing - Phil Maffetone

Dr. Phil Maffetone wordt in diverse sport-takken erkend als uiterst succesvol duursport-trainer, getuige de talrijke succesverhalen. Onder meer zesvoudig Ironman Triathlon World Champion Mark Allan trainde bijvoorbeeld met zijn methode.

Hij schreef eerder al diverse andere boeken, maar zijn ‘Big Book of Endurance Training and Racing’ word zo’n beetje beschouwd als zijn Magnus Opus.

’The Big Yellow Book’ focust ruwweg op 3 gebieden: training, voeding en het voorkomen van blessures.

Het eerste deel - over training - was voor mij het meest interessanste.

Ultra-Marathon Man - Dean Karnazes

Dean Karnazes wordt al eens verweten dat hij zichzelf nogal weet te verkopen. Desondanks kan niemand ontkennen dat Karno toch keer op keer indrukwekkende prestaties neerzet. Uiteraard is niet alles wat hij deed/doet uitzonderlijk of uniek, maar je kan de het de man niet kwalijk nemen dat hij zichzelf goed marketeerd.

In Ultra Maraton Man (voluit 'Ultra Maraton Man, Confessions of an all-night Runner) beschrijft Dean kort zijn jeugd, zijn eerste loop ervaringen, en hoe het lopen door het tragisch ongeval met zijn zus op een zijspoor raakt.
Het verhaal hoe hij op zijn 30e verjaardag midden in de nacht in een opwelling vertrekt voor een run van 30 mijl is ondertussen welbekend, net als de anekdote over hoe hij - tijdens diezelfde run - een pizza laat bezorgen in the middle of nowhere.

'Groot Handboek Lopen' - Herbert Steffny

Recyclage; de kladversie van deze review stond al een hele tijd stof te vergaren in een donker hoekje van de harde schijf... Heb het maar eens wat afgestoft, en uiteindelijk maar gepost :)

Ik moet eerlijk toegeven dat ik nog nooit van Herbert Steffney gehoord had toen ik dit boek in de boekhandel uit het schab pakte. Wat me echter meteen opviel - en me uiteindelijk dit boek deed aanschaffen - waren de professionele vormgeving en de verschillende trainingsschema's voor diverse afstanden. 

Na een korte geschiedenis van het hardlopen, bespreekt Steffney de mogelijke motivaties om te gaan hardlopen, en geeft duidend advies over geschikte uitrusting. Voordat hij zijn uitgebreide trainingschema's voorstelt, legt de auteur nog enkele belangrijke principes rond trainingsopbouw uit. Dit deel is wellicht iets technischer, maar desondanks verhelderend.

De schema's zelf zijn geschikt voor zowel beginnende lopers als geroutineerde marathonlopers die hun tijden willen bijscherpen. Afhankelijk van je niveau kan je opteren te starten vanuit een wandel-schema, of kiezen uit een van de diverse meer-weekse traininsplannen voor zowel de 10km, de halve of uiteraard de hele marathon. Deze schema's variëren van intensiteit, maar zijn steeds voorzien van realistische streeftijden, en voor wie zichzelf eerlijk inschat en het correcte schema kiest, zijn ze absoluut haalbaar. Zelf gebruikte ik de schema's voor de 10k en de halve marathon als basis voor mijn eigen schema.

In de latere hoofdstukken komt Herbert Steffney uitgebreid terug op andere belangrijke zaken als voeding, cross-training, het omgaan met en voorkomen van blessures, en loop-houding.

'Groot Handboek Lopen' is zonder twijfel het meest complete technische loopboek dat ik tot op dit moment gelezen heb. Zowel inhoudelijk als qua vorm zit het dan ook prima in elkaar. Hoewel ik ondertussen meer en meer op onverharde paden ben gaan lopen kon ik dankzij de schema's in dit boek voor het eerst onder de uurgrens bij de 10km duiken. Als ik één (technisch) boek over Marathon-lopen zou mogen aanraden, is het zonder twijfel dit 'Groot Handboek Lopen'!

'Eenzame uren' - Jolanda Linschoten

Voor wie een beetje thuis is in de trail- en/of ultrascène is Jolanda Linschoten vast geen onbekende meer. Als beroepsavonturier (ze bestaan nog?!) schreef ze eerder onder andere verschillende outdoorgidsen, en naast een literair reisverhaal en fotoboek, publiceerde ze reeds in verschillende vooraanstaande tijdschriften als de 'National Geographic Traveler' en 'Op Pad'. Vaak (meesstal) verzorgd ze bovendien ook haar eigen fotomateriaal.

'Eenzame Uren' is het verslag van haar zoektocht naar het antwoord op dé vraag die we ons allemaal wel eens stellen: 'Waarom' doen we het - hardlopen - en in haar geval: waarom ook zulke lange afstanden? Een ondubbelzinnig antwoord moeten we misschien niet verwachten, maar het boek neemt ons mee op enkele van haar tochten, en de voorbereidingen ervan: de 6daagse Marathon des Sables, de Bob Graham Round, de Ultra-Trail du Mont Blanc/TDS en de Grand Raid de la Réunion.

Het geheel is heel vlot geschreven, en leest eigenlijk als een super-uitgebreid blogverslag. 'Eenzame Uren' is een mooi samenhangende verzameling van gedetailleerde, persoonlijke wedstrijd-verslagen, aangevuld met opmerkingen, introspecties, en allerhande relevante ervaringen, en gaat eigenlijk nergens vervelen - in tegendeel: ik had soms moeite het weg te leggen. Jolanda Linschoten schuwt er bovendien niet voor ook haar moeilijke momenten bij te lichten.

'Eenzame Uren' is absoluut een boek zoals ik ze graag lees, en ik kan alleen maar hopen dat Jolanda Linschoten's nieuwe project (Running Wild Great Brittain 2013) ook in boekvorm zal verschijnen! Absoluut een aanrader!

Update: link hierboven verwijst naar de website; hier de blog!

'Relentless Forward Progress' - Bryon Powell

Een meer praktisch boek dan 'Relentless Forward Progress' is moeilijk voor te stellen. Zonder al te veel overbodige technische details, bundelt Bryon Powell - oprichter en hoofdredacteur van de immens populaire blog/website 'iRunFar.com' -  zijn kennis en ervaring over wat betreft het lopen van ultra-marathons met die van diverse bekende - en succesvolle - Amerikaanse Ultra-lopers en gidst de lezer op zijn bijna amicabele schrijfstijl door diverse hoofdstukken aan onschatbare informatie. 

Naast een duiding van wat ultra's precies inhouden, en waarom we 'in Godsnaam' zulke afstanden zouden willen lopen, gaat Powell vooral in op de praktische voorbereiding voor het lopen van ultra-afstanden. Hydratatie, voeding voor en tijdens het ultra-lopen, het voorkomen van blessures en het voorbereiden op wedstrijden komen uiteraard ruim aan bod. 

Vooral interessant is het hoofdstuk over ultra-training, waarin hij Jeff Roes en Ian Torrence laat 'debatteren' over de zin of onzin van speciefieke snelheidsontwikkeling bij het trainen voor ultra's. Powell is niet alleen moedig genoeg om ook zijn eigen visie te delen, maar is tevens consequent genoeg om bij de trainingschema's in latere hoofstukken steeds alternatieven mét of zonder snelheidstraining te voorzien.

Ondanks het feit dat het boek enkel in het Engels verkrijgbaar is, leest het vlot weg, en verveelt het geen moment. De intermezzo's van de gast-auteurs/ultra-vrienden van Powell geven het boek bovendien een extra dimensie, en zorgen telkens voorneen plezierige afwisseling. Voor wie enigszins interesse heeft in het lopen van langere afstanden, is 'Relentless Forward Progress' dan ook -  volgens mijn bescheiden mening - een bijna onmisbare gids. 

'De mens als duurloper' - Jan Knippenberg

Jan Knippenberg was historicus en pionier van het ultralopen in Nederland. Volgens Wikipedia liep hij in 1974 in 18 dagen maar liefst 1600km van Hoek van Holland naar Stockholm - een uit de hand gelopen grap - en behaalde hij in 1979 een officieus wereldrecord door het gehele IJselmeer rond te lopen - ruim 400km in 43u17...

Desondanks is 'De Mens als Duurloper' geen technische boek met trainingschema's en tips. Eerder in tegendeel. Knippenbergs achtergrond als historicus en geschiedenisleraar staat garant voor een uitvoerige  beschrijving van de mondiale geschiedenis van het duurlopen. Aanvankelijk belicht hij het belang van het ultra-lange-afstandslopen bij diverse niet-westerse culturen (zoals bijvoorbeeld de 'bosjesmannen' en de Tarahumara),  en zet het uiteindelijk in contrast met de eigen Europese evolutie.

Vooral interessant en leuk om te lezen zijn de uitgebreide portretten van een aantal ultralopers. De meeste waren totaal onbekend voor mij, maar hun verhalen spreken voor zich: hardlopen is iets wat ze 'moeten' doen. Het contrast met het huidige 'prestatie-lopen' kan haast niet groter zijn...

Door de vele historische feiten is 'De Mens als Duurloper' misschien net als 'Ultramarathon' niet meteen boek dat je in één ruk uitleest, maar het spreekt wel meer aan dan die laatste. Het is iets weliswaar iets minder vlot geschreven, maar ondanks de soms chaotische schrijfstijl, heb ik best wel genoten van de belevenissen van de besproken pioniers, miskende helden en ultra-lopers. Desondanks de inspirerende verhalen en belevenissen, blijft 'De Mens als Duurloper' mijn inziens eerder een boek voor liefhebbers, en dan vooral lopers van wat langere afstanden.

'Ultramarathon - De uitdaging van de 21ste eeuw' - Han Franken, Ton Smeets

De auteurs van 'Ultramarathon' - Han Frenken en Ton Smeets - liepen beiden een indrukwekkend palmares bij elkaar, en weten duidelijk waarover ze schrijven. Han Frenken is bovendien organisator van de bekende wedstrijd 'De zes uren van Stein'.

Na een korte beschouwing over wat ultralopen nu precies inhoud, en een uitgebreid zelfportret, slaan de auteurs je echter rond de oren met een opsomming aan klassieke en minder klassieke wedstrijden met bijbehorende uitslagen. Waar de verslagen zelf nog interessant zijn - hoewel ze naar mijn gevoel desondanks lichtjes gedateerd aanvoelen - waren de uitslagen dat veel minder. Indien de auteurs voor de volledigheid nog de top drie van elke wedstrijd zouden hebben hebben aangehaald, had ik dat nog kunnen begrijpen, maar hun nagenoeg complete vermelding van vaak meer dan tien finishers, boeide (mij) absoluut niet.

Hoofdstuk C handelt uitgebreid over training, en is zonder twijfel het waardevolste deel van het boek. Afhankelijk van je huidig niveau kan je keuze maken uit verschillende trainingsschema's voor de diverse  ultra-disciplines - zoals de 6, 12 of 24uurslopen, of de 100K. Ook voeding, het voorkomen van blessures en cross-training komen aan bod  - zij het erg kort.

Hierna hervallen de auteurs jammer genoeg opnieuw met twee ellenlange hoofdstukken - pakweg 100 (!) pagina's - met resultaten van veteranen en een soort top honderd aller tijden. Mogelijk interessant voor wie zijn naam in die lijst ziet prijken, maar in het huidige internet tijdperk lijken me zulke gegevens eerder iets voor een complementaire website. 

Ondanks de vlotte schrijfstijl is 'Ultramarathon' uiteindelijk geen boek dat je van A tot Z uitleest. Ik ben weliswaar erg blij dat ik deze klassieker (?) heb kunnen lenen, en de trainingsschema's zal ik ter zijner tijd zeker wat meer in detail gaan bestuderen, maar ik heb niet het gevoel dat ik dit boek absoluut in mijn bezit moet hebben...

'Extreem Lopen' - Kym McConnell, Dave Horsley

'Extreem Lopen' neemt je mee naar de meest spectaculaire loopevents over de gehele wereld. Van de UTMB en de TAR in Europa, tot de Marathon des Sables in Afrika, of de Badwater Marathon in Noord-Amerika.

De bekendste race van elk continent komt steeds uitvoerig aan bod, maar persoonlijk vind ik dat daardoor niet altijd de juiste events voldoende aandacht krijgen. De Trans-Alpine Run krijgt met moeite twee pagina's, en zelfs een respectabele race als de Spartathlon moet het doen met een magere vier kantjes.

Naast een impressie van de events komt er soms wat relevante en praktische informatie aan bod, maar dat lijkt eerder illustratief bedoeld. Het fotomateriaal is wel steeds adembenemend en doet werkelijk verlangen naar meer. Hoewel 'Extreem Lopen' waarschijnlijk meer als smaakmaker of inspiratie-bron bedoeld is dan als informatief naslagwerk, hadden de auteurs voor mij best wat dieper mogen gaan wat betreft content. Met een iets kleinere letter en interlinie was de bladindeling visueel misschien iets optimaler geweest, en was daar zeker meer ruimte toe geweest. Bovendien vielen me ook regelmatig schrijf- of zetfouten op. 

Ondanks deze minpuntjes blijft 'Extreem Lopen' een prima boek dat eigenlijk niet in je collectie mag ontbreken, al is het maar voor de unieke sfeer die dit boek uitstraalt. Zin om te gaan lopen krijg je ongetwijfeld! 

Koop dit boek via Bol.com:

'Compleet Handboek Looptraining' - Paul Van Den Bosch

Paul van den Bosch is zeker geen onbekende in de sportwereld. Dankzij zijn coaching talent behaalde hij met zijn athleten 9 wereldtitels in 5 verschillede disciplines. 

'Compleet Handboek Looptraining' is dan ook inderdaad een heel compleet boek over (marathon)lopen, en zowat alle belangrijke zaken komen ruim aan bod; van de keuze van je schoenen, over trainingsopbouw, tot het helpen voorkomen van blessures. 

De diverse schema's in het boek zijn eerder pittig en redelijk gevarieerd, en worden bovendien telkens theoretisch onderbouwd. 

De inhoud van het boek zonder twijfel erg informatief, maar komt soms wat schematisch over, als een schoolboek. Op zich niet zo erg, maar het geeft het geheel een iets minder gepolijste indruk. Desondanks is dit boek een absolute aanrader voor zowel de gevorderde loper als voor wie na start to run een nieuw doel wil nastreven.

'Challenge: Loop je eerste (halve) marathon' - Björn Cockuyt

Ik was nog maar net gestart met lopen, of ik kreeg al regelmatig de vraag of Rik Ceulemans familie van me was. Raymond en Jan - geen van beide directe familie van me trouwens - kende ik, maar Rik... Daar had ik nog nooit van gehoord, maar een derde bekende Ceulemans-sporter kon er nog wel bij. Alleen jammer dat hij net zijn laatste marathon had gelopen...

Samen met Björn Cockuyt besloot Rik echter zijn kennis en ervaringen te delen en het resultaat was uiteindelijk het boek 'Challenge - Loop je eerste (halve) marathon'. Men koos voor een 'glossy' uitgave met massa's fotomateriaal, in de lijn van Evi Gruyaert's 'Start to Run'- boek - hoewel het een tikkeltje stoerder overkomt.

In een praktisch en haalbaar schema stoomt Rik Ceulemans je in een jaar tijd klaar voor een marathon. Dat lijkt relatief lang, zeker als men uitgaat van enige maanden loopervaring vooraf, maar een gestage, langzame opbouw staat in dit boek voorop. De weekschema's gaan dan ook eerder uit van looptijd in plaats van kilometers. Het schema is relatief eenvoudig van opzet, maar voldoende afwisselend. Verder staat het boek boordevol anekdotes, interessante wetenswaardigheden en korte impressies van de diverse marathons die Rik Ceulemans liep.

De weetjes en info zijn op zich redelijk triviaal, maar vormen desondanks prettig leesvoer. Het schema is bovendien perfect haalbaar voor wie net 'Start to Run' achter de rug heeft en een tijdje het opgebouwde trainingsvolume heeft aangehouden. Mijn eigen trainingsplan richting de halve marathon was dan ook grotendeels op dit schema gebaseerd. Voor wie leerde lopen met Evi, is dit absoluut een ideale opvolger!